{"id":919,"date":"2020-02-20T13:33:21","date_gmt":"2020-02-20T13:33:21","guid":{"rendered":"http:\/\/www.horticum.is\/?p=919"},"modified":"2020-02-26T10:35:42","modified_gmt":"2020-02-26T10:35:42","slug":"klippingar-berjarunna","status":"publish","type":"post","link":"http:\/\/horticum.is\/?p=919","title":{"rendered":"Klippingar berjarunna"},"content":{"rendered":"<h2>Lei\u00f0beiningar um klippingu berjarunna<\/h2>\n<p>Berjarunnar nj\u00f3ta vins\u00e6lda \u00ed g\u00f6r\u00f0um landsmanna og eru r\u00e6kta\u00f0ir \u00ed von um r\u00edkulega berjauppskeru \u00e1 haustin. Til a\u00f0 tryggja h\u00e1marks uppskeru \u00fearf a\u00f0 hir\u00f0a vel um runnann, m.a. me\u00f0 \u00e1bur\u00f0argj\u00f6f og klippingu.<\/p>\n<p>Eftirfarandi lei\u00f0beiningar eiga vi\u00f0 um algengar runnategundir, s.s. rifs, s\u00f3lber og stikilsber. Einnig er fjalla\u00f0 um nau\u00f0synleg verkf\u00e6ri og \u00f6ryggi \u00feitt og annarra.<\/p>\n<p><strong>Tilgangurinn<\/strong><\/p>\n<p>Tilgangur klippingarinnar er fyrst og fremst a\u00f0 tryggja n\u00e6gilegt r\u00fdmi fyrir n\u00fdv\u00f6xt, birtu og yl me\u00f0 endurn\u00fdjun eldri greina. Greinar sem eru dau\u00f0ar, sj\u00fakar e\u00f0a skemmdar valda runnanum van\u00ferifum, draga \u00far bl\u00f3mgun og berjamyndun og \u00fearf a\u00f0 fjarl\u00e6gja.<\/p>\n<p><strong>Hven\u00e6r er r\u00e9tti t\u00edminn?<\/strong><\/p>\n<p>Besti t\u00edminn til klippinga \u00e1 berjarunnum er t\u00edmabili\u00f0 s\u00ed\u00f0la vetrar og fram \u00e1 vor. \u00de\u00e1 er greinabygging runnans best s\u00fdnileg. Einnig eru l\u00edkur \u00e1 a\u00f0 sveppasj\u00fakd\u00f3mar berist \u00ed s\u00e1r eftir klippingu mun minni en t.d. \u00e1 haustin.<\/p>\n<p>Rifsberjarunnum getur bl\u00e6tt s\u00ed\u00f0la vors, \u00feegar lauf er a\u00f0 springa \u00fat. For\u00f0ast skal st\u00f3rt\u00e6ka klippingu \u00e1 \u00fev\u00ed t\u00edmabili \u00fear sem \u00fea\u00f0 getur dregi\u00f0 \u00far bl\u00f3mmyndun.<\/p>\n<p><strong>Klippingin<\/strong><\/p>\n<p>Allar runnaklippingar valda s\u00e1rum en r\u00e9tt klipping dregur \u00far l\u00edkum \u00e1 ska\u00f0a af v\u00f6ldum s\u00e1rsins. \u00dev\u00ed er mikilv\u00e6gt a\u00f0 r\u00e9tt s\u00e9 sta\u00f0i\u00f0 a\u00f0 klippingunni svo a\u00f0 ska\u00f0i hlj\u00f3tist ekki af. Nota skal beittar og hreinar greinaklippur og sagir svo a\u00f0 s\u00e1rafl\u00f6tur s\u00e9 hreinn og sl\u00e9ttur.<\/p>\n<p>\u00d3hirtir berjarunnar ver\u00f0a me\u00f0 t\u00edmanum mj\u00f6g \u00fe\u00e9ttir svo a\u00f0 birta og hiti fr\u00e1 s\u00f3lu n\u00e1 illa til greina. Vi\u00f0 \u00fea\u00f0 dregur verulega \u00far n\u00fdvexti og l\u00edkur \u00e1 sj\u00fakd\u00f3mum og van\u00ferifum aukast.<\/p>\n<p>Flestir berjarunnar mynda bl\u00f3m og aldin \u00e1 greinum sem eru 2 \u00e1ra e\u00f0a eldri. Almennt er tala\u00f0 um a\u00f0 greinar sem eru 6-8 \u00e1ra beri flest og st\u00e6rst ber.<\/p>\n<p>Best er a\u00f0 byrja klippinguna \u00e1 a\u00f0 fjarl\u00e6gja allar dau\u00f0ar, skemmdar og sj\u00fakar greinar. Einnig er gott a\u00f0 losa um og fjarl\u00e6gja fl\u00e6ktar greinar t.d. \u00fe\u00e6r sem liggja \u00fe\u00e9tt saman svo a\u00f0 b\u00f6rkur hefur skemmst (krossl\u00e6gjur).<\/p>\n<p>Sl\u00fatandi greinar sem hanga ni\u00f0ur e\u00f0a liggja me\u00f0 j\u00f6r\u00f0u skal fjarl\u00e6gja og reyna \u00feannig a\u00f0 lyfta vexti runnans.<\/p>\n<p>F\u00e6kka skal eldri greinum til a\u00f0 r\u00fdma fyrir n\u00fdvexti og klippa \u00fe\u00e6r ni\u00f0ur vi\u00f0 j\u00f6r\u00f0u. \u00deekkja m\u00e1 eldri greinar \u00e1 d\u00f6kkum og fl\u00f6gnu\u00f0um berki. Yngri greinar hafa sl\u00e9ttan og lj\u00f3sbr\u00fanan b\u00f6rk. Gott er a\u00f0 nota gr\u00f3far greinaklippur e\u00f0a greinas\u00f6g til a\u00f0 fjarl\u00e6gja eldri greinar.<\/p>\n<p>Ekki skal klippa framan af greinum \u00e1 sama h\u00e1tt og gert er vi\u00f0 limger\u00f0i, \u00fear sem \u00e1rssprotar berjarunna mynda almennt ekki bl\u00f3m e\u00f0a ber. Ef stytta \u00fearf grein skal klippa ofan vi\u00f0 lifandi brum sem hefur uppr\u00e9tta vaxtarstefnu.<\/p>\n<p>Samkv\u00e6mt ofangreindri l\u00fdsingu er \u00e6skilegt a\u00f0 framkv\u00e6ma klippinguna \u00ed \u00feessari r\u00f6\u00f0:<\/p>\n<p>\u2022 Meta \u00fe\u00f6rf og umfang klippingar.<\/p>\n<p>\u2022 Tryggja a\u00f0 \u00f6ll nau\u00f0synleg verkf\u00e6ri s\u00e9u til sta\u00f0ar.<\/p>\n<p>\u2022 Fjarl\u00e6gja fyrst allar dau\u00f0ar, sj\u00fakar og skemmdar greinar.<\/p>\n<p>\u2022 Fjarl\u00e6gja \u00f3e\u00f0lilegan greinav\u00f6xt, s.s. stofn- og krossl\u00e6gjur og r\u00f3tarskot.<\/p>\n<p>\u2022 Fjarl\u00e6gja hangandi og jar\u00f0l\u00e6gar greinar.<\/p>\n<p>\u2022 F\u00e6kka eldri greinum og tryggja \u00feannig r\u00fdmi fyrir n\u00fdv\u00f6xt.<\/p>\n<p><strong>Verkf\u00e6rin<\/strong><\/p>\n<p>Greinas\u00f6g er mj\u00f6g bitg\u00f3\u00f0 hands\u00f6g sem sagar a\u00f0eins \u00feegar dregi\u00f0 er a\u00f0 s\u00e9r. H\u00fan er l\u00e9tt og me\u00f0f\u00e6rileg og \u00feykir mun betri en hef\u00f0bundnar sagir, \u00feegar um minni greinar er a\u00f0 r\u00e6\u00f0a.<\/p>\n<p>Greinaklippur \/ minni handklippur eru nau\u00f0synlegar \u00f6llum sem f\u00e1st vi\u00f0 klippingar. \u00de\u00e6r eru til \u00ed \u00fdmsum st\u00e6r\u00f0um og ger\u00f0um. Algengastar eru greinaklippur me\u00f0 hreyfanlegum undirkjafti og gormi sem heldur klippunum opnum. Greinaklippur eru mikilv\u00e6gar til a\u00f0 klippa sm\u00e6rri greinar og greinarenda.<\/p>\n<p>Gr\u00f3far greinaklippur eru f\u00e1anlegar \u00ed \u00fdmsum st\u00e6r\u00f0um og ger\u00f0um. \u00de\u00e6r eru mikilv\u00e6gar \u00ed hir\u00f0ingu trj\u00e1a og henta vel til klippingar \u00e1 r\u00f3tarskotum og gr\u00f3fari greinum.<\/p>\n<p><strong>\u00d6ryggislei\u00f0beiningar<\/strong>:<\/p>\n<p>\u2022 Allar klippur og sagir eru h\u00e6ttulegar og ber a\u00f0 me\u00f0h\u00f6ndla me\u00f0 var\u00fa\u00f0.<\/p>\n<p>\u2022 Gott er a\u00f0 nota sterka vinnuhanska vi\u00f0 klippingar.<\/p>\n<p>\u2022 Mikilv\u00e6gt er a\u00f0 geyma allar klippur og sagir \u00fear sem b\u00f6rn n\u00e1 ekki til.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Lei\u00f0beiningar um klippingu berjarunna Berjarunnar nj\u00f3ta vins\u00e6lda \u00ed g\u00f6r\u00f0um landsmanna og eru r\u00e6kta\u00f0ir \u00ed von um r\u00edkulega berjauppskeru \u00e1 haustin. Til a\u00f0 tryggja h\u00e1marks uppskeru \u00fearf a\u00f0 hir\u00f0a vel um runnann, m.a. me\u00f0 \u00e1bur\u00f0argj\u00f6f og klippingu. Eftirfarandi lei\u00f0beiningar eiga vi\u00f0 um algengar runnategundir, s.s. rifs, s\u00f3lber og stikilsber. Einnig er fjalla\u00f0 um nau\u00f0synleg verkf\u00e6ri og [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[24,47],"tags":[95,96,56],"_links":{"self":[{"href":"http:\/\/horticum.is\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/919"}],"collection":[{"href":"http:\/\/horticum.is\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"http:\/\/horticum.is\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/horticum.is\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/horticum.is\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=919"}],"version-history":[{"count":5,"href":"http:\/\/horticum.is\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/919\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":1809,"href":"http:\/\/horticum.is\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/919\/revisions\/1809"}],"wp:attachment":[{"href":"http:\/\/horticum.is\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=919"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"http:\/\/horticum.is\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=919"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"http:\/\/horticum.is\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=919"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}